EU có thật sự mang đến an toàn cho các nhà dân chửi Việt Nam?

 

Hồi tháng 6, cơ quan nghiên cứu của Nghị viện Châu Âu (EP) đã công bố bản “Báo cáo về các hoạt động hỗ trợ những người bảo vệ nhân quyền trên toàn thế giới của Liên minh châu Âu” (EU Support for human rights defenders around the world). Trang 5 của báo cáo này đưa ra một nhận xét có phần lạc quan, rằng EU đã can thiệp và bảo vệ được nhiều “người bảo vệ nhân quyền” trên toàn thế giới. Chẳng hạn, nó cho rằng tác động của EU đã khiến Việt Nam thả 3 “người bảo vệ nhân quyền” – là Nguyễn Tiến Trung (năm 2013), Nguyễn Văn Đài (năm 2018), và Nguyễn Ngọc Như Quỳnh (năm 2018). Nhưng thực tế có đơn giản như thế không?

Để trả lời câu hỏi này, ta hãy tham khảo một báo cáo mà tổ chức “Mạng lưới Nhân quyền Việt Nam” vừa tung ra, cũng trong tháng 6.

Báo cáo này cho rằng các gương mặt chống nhà nước Việt Nam, mà họ gọi là “người bảo vệ nhân quyền”, đang bị bắt ngày càng nhiều, chứ không hề thuyên giảm. Như vậy, dù EU giúp một vài gương mặt chống cộng được thả, họ không hề đem lại một sự an toàn, đảm bảo cho giới hoạt động nói chung.

Vì sao lại có chuyện này?

Trong một clip được phổ biến sau khi nhà dân chửi Phạm Đoan Trang bị bắt hồi tháng 10/2020, Trang đã trả lời câu hỏi trên, khi nói:

“Từ lâu tôi đã để ý một đặc điểm của phong trào đấu tranh dân chủ ở Việt Nam: Đó là các nhà hoạt động cứ tham gia hoạt động một thời gian rồi bị bắt đi tù. Sau đó cộng đồng dư luận trong nước cũng như dư luận hải ngoại lên tiếng kêu gọi trả tự do cho người đó, Free X, Free Y, Free X, v.v. Một thời gian thì họ được trả tự do, họ đi nước ngoài, thế là hết. Khép lại vòng đời của một nhà hoạt động. (…) vòng đời hoạt động của một nhà hoạt động ngắn quá, không đủ để, mặc dù nó có ý nghĩa nhưng không đủ để tạo ra một sự thay đổi nào cả.

Và càng ngày tôi càng nhận ra một điều, (…) là chính quyền cộng sản Việt Nam lợi dụng chuyện đó. Thay vì tiến hành những cải cách lớn, (…) mang tính toàn diện và cách mạng (…) thì họ chỉ đơn giản là (…) bắt một cá nhân nào đấy rồi thả. Thế là được tiếng tôn trọng nhân quyền, tôn trọng các cam kết quốc tế. (…) Vậy có lợi như vậy thì tại sao không bắt? Tại sao không tiếp tục cái việc là cứ bắt rồi người ta kêu gọi thả thì lại thả, đổi lấy một số cái điều ước quốc tế, một số hiệp định thương mại, một số thỏa thuận, một số hợp đồng bán vũ khí nào đấy với nước ngoài? (…) bao nhiêu năm qua cuộc đấu tranh vẫn vậy, tình hình vẫn vậy. Không thay đổi gì hết.”

Tình hình vẫn vậy, không thay đổi gì hết. Đó là lợi ích thực mà ô dù của EU mang đến cho giới dân chửi ở Việt Nam. Dù vậy, họ không quá bận tâm về điều này, và vẫn tiếp tục làm những gì mà họ đang làm, để rồi báo cáo thành tích vống lên mỗi năm. Bởi khi giới dân chửi bị biến thành món hàng, thì các chính khách ở EU cũng là một con buôn được lợi từ vụ buôn bán.

Nguyễn Văn Đài: “người bảo vệ nhân quyền” hay kẻ phá hoại?

 Võ Khánh Linh

Hồi tháng 6, cơ quan nghiên cứu của Nghị viện Châu Âu (EP) đã công bố bản “Báo cáo về các hoạt động hỗ trợ những người bảo vệ nhân quyền trên toàn thế giới của Liên minh châu Âu” (EU Support for human rights defenders around the world). Trong những “người bảo vệ nhân quyền” mà báo cáo này nhắc tên, có thể kể đến Nguyễn Văn Đài, người sáng lập rồi cầm đầu Hội Anh em Dân chủ suốt nhiều năm mà không chán. Nhưng Nguyễn Văn Đài có thật sự “bảo vệ nhân quyền” không, và báo cáo này có hoàn toàn hợp lý không?

Ở trang 2 của báo cáo, người ta có thể tìm thấy một số tiêu chuẩn cần có để xác định một “người bảo vệ nhân quyền”.

Chẳng hạn, báo cáo nói rằng “người bảo vệ nhân quyền” phải chấp nhận tính phổ quát của quyền con người như cách nó được định nghĩa trong Tuyên ngôn Phổ quát về Nhân quyền.

Báo cáo cũng nói rằng “người bảo vệ nhân quyền” phải hòa bình trong hành dộng.

Nhìn lại, có thể thấy Nguyễn Văn Đài không hề đáp ứng những tiêu chuẩn đó.

Mùa hè năm 2021, khi dịch COVID-19 đang hoành hành ở Việt Nam, Đài đã lên tiếng khi biết Hội thánh Phúc âm Toàn vẹn Việt Nam vừa ủng hộ 800 triệu VNĐ cho Quỹ Vaccine phòng dịch. Thay vì ủng hộ nghĩa cử này, Đài nói rằng Hội thánh vừa nêu đang “mang tiền của nhà Chúa dâng cho Satan”, vì cộng sản là vô thần, mà đối với người Kito giáo thì vô thần là ma quỷ. Khi nói vậy, rõ ràng Đài không công nhận sự bình đẳng giữa người vô thần và người có tôn giáo, cũng không công nhận quyền tự do tư tưởng của những người vô thần. Nghĩa là Đài không hề công nhận rằng quyền con người có tính phổ quát.

Trước đó 3 tháng, Nguyễn Văn Đài đã đăng một clip, trong đó nói rằng dịch bệnh là lúc “thiên thời, địa lợi, nhân hòa để xóa bỏ chế độ cộng sản Việt Nam”. Và để làm việc này, Đài bịa ra nguy cơ sụp đổ tài chính để kêu gọi người dân rút tiền khỏi ngân hàng, mua ngoại tệ, mua gom nhu yếu phẩm nhiều hơn mức cần thiết. Nói cách khác, Đài đã tung tin giả để phá hoại nền kinh tế Việt Nam, nhằm gây hỗn loạn trong xã hội, tạo điều kiện để lật đổ chính quyền. Nếu dự định của Đài thành công, hàng triệu người dân Việt Nam có thể sẽ chịu thiệt hại về kinh tế, sức khỏe và tính mạng vì tình trạng hỗn loạn mà nó gây ra. Đây không phải là một lối hoạt động hòa bình, nó là một cách làm bẩn thỉu và phi nhân tính.

Nhưng vì sao EU coi Nguyễn Văn Đài là “người bảo vệ nhân quyền”? Có thể vì họ chỉ biết đến tình hình hoạt động ở Việt Nam qua các báo cáo của giới dân chửi, nhiều cái trong số đó có thể do chính Đài viết.

Vậy theo bạn, bản “Báo cáo về các hoạt động hỗ trợ những người bảo vệ nhân quyền trên toàn thế giới của Liên minh châu Âu” có đủ khả tín không? Nhìn vào cách họ bảo vệ, ca ngợi Nguyễn Văn Đài và nhiều kẻ như Đài llaf đủ hiểu!

 

Cảnh sát bắn người da đen, dân Mỹ biểu tình, giới "bảo vệ nhân quyền gốc Việt" ở Mỹ im lặng

 Võ Khánh Linh

Mới đây, một người đàn ông da đen ở Mỹ đã tử vong sau khi trúng 46 phát đạn của cảnh sát, chỉ vì anh ta bỏ chạy khi bị đề nghị dừng xe để kiểm tra. Vụ việc này có thể sẽ khơi dậy thêm nhiều cuộc biểu tình của người dân Mỹ để đòi nhân quyền cho người da màu, trong khi các “nhà hoạt động nhân quyền” người Việt trên đất Mỹ tiếp tục im lặng.

Cụ thể, hôm 15/07, các quan chức ở thành phố Akron, bang Ohio, Mỹ đã công bố lệnh giới nghiêm trong một nỗ lực dập tắt các cuộc biểu tình nổ ra hầu như hằng ngày. Chuỗi biểu tình đã phát sinh sau khi một người da đen tên Jayland Walker bị cảnh sát bắn gục chỉ vì bỏ chạy khi bị dừng xe để đề nghị kiểm tra. Dù cảnh sát nói rằng Walker “có hành vi khiêu khích” trước khi bị bắn, trong xe của Walker chỉ có một khẩu súng ngắn chưa được nạp đạn, và anh ta đã không mang nó theo khi bỏ xe để chạy trốn.

Giám định pháp y cho thấy có tổng cộng 46 vết đạn trên thi thể của Walker.  

Vụ việc của Jayland Walker đã thêm một cái tên vào danh sách dài những nạn nhân da màu bị cảnh sát Mỹ ngộ sát.

Đáng chú ý, một bài viết của BBC về vụ việc cho biết tỉ lệ truy tố cảnh sát Mỹ trong các vụ xả súng gây chết người vẫn còn thấp.

Và công đoàn cảnh sát của thành phố Akron thì nhìn nhận rằng trong vụ việc này, các cảnh sát liên quan đã chỉ hành động theo những gì họ được đào tạo. Nói cách khác, dường như chính phương thức đào tạo cảnh sát ở Mỹ cũng đã tạo điều kiện để các vụ lạm dụng bạo lực và ngộ sát người da màu diễn ra.

Như thông lệ, bi kịch của Jayland Walker dường như không gây xúc động cho các “nhà hoạt động nhân quyền” ở Mỹ. Các trang truyền thông của họ đang tránh nhắc đến những cuộc biểu tình nổ ra sau cái chết của Walker. Chuyện này thật lạ, vì cách đây chưa lâu, họ còn đăng tin rầm rộ về làn sóng biểu tình ở Sri Lanka, nhằm khuyến khích người Việt Nam trong nước biểu tình theo.

Dường như họ khá vô trách nhiệm với những vấn nạn nhân quyền xuất hiện ngay trong cộng đồng mà họ đang sống.

Mặt thật của giới dân chửi khi tuyên truyền về vụ ám sát ông Abe

 Võ Khánh Linh

Dù các nhà dân chửi tuyên bố ngoài miệng rằng họ yêu dân chủ, chống độc tài, những gì trong đầu họ có thể mang màu sắc hoàn toàn trái ngược.

Hãy lấy đảng Việt Tân làm một ví dụ. Nhân việc cựu thủ tướng Nhật Bản Abe Shinzo bị ám sát hôm 08/07/2022, fanpage Việt Tân đã tung ra một chiến dịch truyền thông rầm rộ, trong đó họ ca ngợi ông Abe như thánh. Họ tuyên truyền rằng ông Abe được “cả nước Nhật tiếc thương”, và rằng chỉ những chế độ đa đảng mới có thể tạo ra lãnh đạo như vậy. Ngoài ra, vì nhiệm kỳ của ông Abe gắn liền với quá trình tái vũ trang hóa nước Nhật để đối phó với Trung Quốc, chiến dịch truyền thông của Việt Tân cũng nhằm tạo cái ảo giác rằng ông Abe là mọt thánh tử đạo trong cuộc chiến của toàn thế giới để chống lại Trung Quốc.

Nhưng đây có phải là sự thật?

Trong thực tế, cũng như bất cứ chính khách nào khác, ông Abe không được “cả nước Nhật tiếc thương”. Nhiệm kỳ của ông Abe là một giai đoạn gây tranh cãi, vì nó đã cắt giảm phúc lợi của người dân Nhật để lấy tiền mua vũ khí Mỹ, nhằm phục vụ cho quá trình tái vũ trang. Người ám sát ông Abe là một người Nhật, và là cựu quân nhân Lực lượng Phòng vệ trên Biển Nhật Bản. Vì chi tiết này có thể biến hướng tuyên truyền của Việt Tân thành ra lố bịch, họ đã không đề cập đến nó trong tất cả các bài viết của mình. Họ không muốn người đọc hiểu rằng cái chết của ông Abe xuất phát từ những mâu thuẫn nội tại trong lòng nước Nhật, chứ không phải từ một cuộc chiến tưởng tượng trong đó cả thế giới chống lại Trung Quốc.

Mà Nhật Bản có thật sự là một nước dân chủ đa đảng theo hướng mà giới dân chửi mô tả hay không? Đảng của ông Abe đã liên tục nắm quyền trong hầu hết lịch sử của nước Nhật hiện tại, khiến chính trường Nhật không thật sự có cạnh tranh đa đảng. Tài nguyên của nước Nhật dồn hết vào tay một nhóm các gia đình giàu có, khiến các vị trí trong chính trường hầu như chỉ dành cho họ, thay vì dành cho dân thường.

Và kiểu tuyên truyền quen thuộc của giới dân chửi – rằng một chính khách nào đó xứng đáng được cả nước tôn thờ – cho thấy họ có thói sùng bái lãnh tụ, đặc trưng cho độc tài, chứ thực ra không mấy dân chủ.

Bảo vệ nhân quyền có bao gồm kêu gọi bạo động?

 Võ Khánh Linh

Hồi tháng 6, cơ quan nghiên cứu của Nghị viện Châu Âu (EP) đã công bố bản “Báo cáo về các hoạt động hỗ trợ những người bảo vệ nhân quyền trên toàn thế giới của Liên minh châu Âu” (EU Support for human rights defenders around the world). Tự xưng là những “người bảo vệ nhân quyền”, các nhà dân chửi người Việt không thể không nhìn các hoạt động được nêu trong báo cáo trên như một nguồn hỗ trợ tài chính. Nhưng nếu xét kỹ, liệu họ có xứng đáng nhận hỗ trợ hay không? Câu trả lời không hiển nhiên như họ có thể nghĩ.

Theo quan điểm của báo cáo này, thì những ai xứng đáng được nhận hỗ trợ? Định nghĩa của EU về “những người bảo vệ nhân quyền”, được trích dẫn trong bản báo cáo, có nội dung nguyên văn như sau:

“Những người bảo vệ nhân quyền là những cá nhân, nhóm và cơ quan của xã hội đang thúc đẩy và bảo vệ các quyền con người và các quyền tự do cơ bản được công nhận rộng rãi. Những người bảo vệ nhân quyền tìm cách thúc đẩy và bảo vệ các quyền dân sự và chính trị cũng như thúc đẩy, bảo vệ và mang lại các quyền kinh tế, xã hội và văn hóa. Những người bảo vệ nhân quyền cũng thúc đẩy và bảo vệ quyền của các thành viên của các nhóm như cộng đồng bản địa. Định nghĩa không bao gồm những cá nhân hoặc nhóm thực hiện hoặc tuyên truyền bạo lực.”

Nếu áp dụng một cách nghiêm ngặt định nghĩa này, ta sẽ phải đặt dấu hỏi về một lượng không nhỏ những người đang có hoạt động chống nhà nước Việt Nam.

Để lấy ví dụ, hãy nhìn lại cuộc “tổng biểu tình” mà giới dân chửi phát động vào ngày 02/09/2018. Những kẻ phát động cuộc biểu tình này đã công khai nói rằng nó đặt mục tiêu lật đổ nhà nước Việt Nam, thay vì nhân danh một quyền con người nào đó như thông lệ. Đặc biệt, họ kêu gọi bạo động để phá đồn công an, chiếm trụ sở cơ quan nhà nước, ám sát quan chức nhà nước, thay vì giới hạn trong các phương pháp bất bạo động. Ảnh chụp nhiều người bị bắt khi tham gia biểu tình cho thấy họ đã mặc đồ lính Việt Nam Cộng hòa và mang vũ khí thô sơ:

Đây không phải là một ví dụ đơn lẻ. Khi vụ bạo động ở xã Đồng Tâm nổ ra, giới dân chửi cũng kêu gọi nhóm bạo động coi chính quyền là kẻ thù và chống trả bằng vũ khí. Họ đã làm như vậy suốt 3 năm kể từ khi vụ việc khởi phát, từ đó góp phần tạo ra bi kịch vào ngày 09/01/2020:

Hiện nay, khi không còn khả năng phát động biểu tình, đảng Việt Tân – tổ chức lớn nhất của làng dân chửi – vẫn đang dùng một lượng lớn bài đăng hàng ngày để tuyên truyền cho các cuộc chiến tranh mà họ cho là có tính ý thức hệ”

Nhưng vì sao EU nói riêng, và phương Tây nói chung, vẫn lờ đi tất cả những vấn đề này, để tiếp tục rót tiền cho các nhà dân chửi ở Việt Nam? Lý do rất đơn giản: họ đang coi nhân quyền như một vũ khí để mở rộng ảnh hưởng địa chính trị, hoặc một món hàng để đổi lấy lợi ích kinh tế. Nếu thật sự quan tâm đến hiệu quả thực tế trong việc thăng tiến nhân quyền, họ đã thận trọng hơn sau khi “Mùa Xuân Arab” - chuỗi biểu tình “vì nhân quyền” được họ tài trợ - chỉ gây ra nội chiến ở Trung Đông và Bắc Phi.

Dễ hiểu vì sao trong những năm gần đây, mỗi lần báo chí phương Tây nhắc đến việc nhân quyền bị đe dọa trên phạm vi toàn cầu, một trong những lý do thường được nêu ra là chuyện ở chính các nước phương Tây, dân chủ và nhân quyền cũng đang bị mất thực chất.

 

 

Dân cờ vàng là người Việt hay người Mỹ?

 

Những kế hoạch “phục quốc” của các nhóm chống cộng cờ vàng ở hải ngoại thường có mọi thứ, trừ deadline. Sau nhiều lần bể kế hoạch suốt gần 50 năm qua, giờ họ tránh tuyên bố năm nào là năm họ làm xong cái việc “phục quốc”. Chuyện đó ngày càng không tưởng: khi thời gian trôi qua, họ ngày càng lạ lẫm với người Việt trong nước, và ngày càng lệ thuộc vào nước họ đang định cư. Lúc này, họ làm một sắc tộc thiểu số ở phương Tây thì nhiều, mà làm người Việt Nam thì ít.

Hãy lấy bức ảnh trên làm ví dụ. Trong buổi diễu hành Tết Canh Tý ở phố Bolsa, họ rước lá cờ Mỹ trước cờ vàng ba sọc đỏ, để thể hiện sự trung thành với nước Mỹ. Cũng khó trách khi họ làm vậy: nếu không tỏ lòng trung thành với Mỹ, họ sẽ rơi vào tầm ngắm, hoặc ít nhất là bị hắt hủi, bởi một xã hội nơi nạn phân biệt chủng tộc vẫn còn nặng nề. Và đây không phải là một ví dụ đơn lẻ: mọi cuộc họp của giới chống cộng cờ vàng ở Mỹ đều treo cờ Mỹ.

Họ cũng tăng dần độ lệ thuộc vào Mỹ và các đồng minh phương Tây trong các hoạt động của họ. Mấy năm trước, họ vẫn còn hy vọng rằng mình sẽ tự phát động được một cuộc cách mạng đường phố ở Việt Nam. Nhưng năm nay, dường như họ chẳng có hy vọng nào khác, ngoài việc các xung đột giữa Nga và phương Tây sẽ bùng phát thành chiến tranh thế giới, hoặc bét nhất là Chiến Tranh Lạnh mới, để phương Tây dùng tàu chiến đưa họ về Việt Nam. Nhìn giới dân chửi bỏ bê các vấn đề xã hội ở Việt Nam để tập trung kêu gọi người Việt chuyển sang thân Mỹ, sao cho được Mỹ giúp như giúp Ukraine và Đài Loan, người ta không khỏi tự hỏi họ là người Việt Nam hay là cái loa của nước Mỹ.

Và hình như họ cũng tự cho mình là người Mỹ hơn là người Việt. Mới đây, fanpage của đảng Việt Tân đã đăng một bức ảnh so sánh sức mạnh hộ chiếu giữa Việt Nam và Mỹ. Rồi họ lấy làm đắc ý vì có hộ chiếu Mỹ, mà không nhận ra rằng nếu họ cầm hộ chiếu Việt Nam Cộng hòa thì sẽ chẳng còn nơi nào dung:

Tình trạng này khiến cuộc “đấu tranh” của họ trở nên buồn cười. Trong khi họ gân cổ nói rằng nhà nước Việt Nam đang bán nền độc lập, thực ra họ mới là những người thiếu độc lập nhất./

 

11 năm sau cách mạng đường phố, Libya vẫn kẹt trong nội chiến

 Võ Khánh Linh

Dù các nhà dân chửi tuyên bố rằng họ sẽ tiến hành một cuộc cách mạng đường phố không đổ máu, chỉ dùng biểu tình ôn hòa để thiết lập chế độ dân chủ đa đảng ở Việt Nam; thực tiễn của nhiều cuộc cách mạng đường phố mà nhân loại đã trải qua dường như chứng minh điều ngược lại.

Hôm 01/07, những người biểu tình đã xông vào quốc hội Libya ở phía đông thành phố Tobruk và đốt cháy một phần của tòa nhà. Sự kiện này không có gì lạ với người Libya: nó chỉ là diễn biến mới nhất trong một chuỗi các cuộc nội chiến đã diễn ra suốt 11 năm qua ở quốc gia này, kể từ khi NATO hậu thuẫn người biểu tình tiến hành cuộc cách mạng đường phố để lật đổ chính quyền của nhà độc tài Gaddafi. Từ đó đến nay, các phe phái từng tham gia cuộc lật đổ đã liên tục tranh chấp quyền lực bằng súng đạn, và làm như thể hồi năm 2011, họ chưa từng hứa hẹn về phương pháp bất bạo động và thái độ ôn hòa. Mỗi lần Liên Hiệp Quốc thúc đẩy họ giải quyết tranh chấp bằng một cuộc bầu cử tự do, bên thất cử luôn phủ nhận kết quả bầu cử, và trở lại giải quyết vấn đề bằng nội chiến.

Trong khi truyền thông dân chửi Việt vẫn ngậm mồm trước bi kịch của Libya, dư luận thế giới, kể cả phương Tây, dường như không còn im lặng. Hôm 02/07, BBC tiếng Việt đã đăng một bài viết mang tựa đề “Nhìn lại hiện trạng 'chia rẽ, bế tắc' ở Libya từ sau khi lật đổ Gaddafi”. Trong bài có đoạn:

“Libya rơi vào hỗn loạn kể từ cuộc nổi dậy do Nato hậu thuẫn vào năm 2011 đã lật đổ người cai trị lâu năm Đại tá Muammar Gaddafi.

Quốc gia giàu dầu mỏ này từng có một trong những tiêu chuẩn sống cao nhất ở châu Phi, với dịch vụ chăm sóc sức khỏe miễn phí và giáo dục miễn phí.

Nhưng sự ổn định dẫn đến sự thịnh vượng của Libya đã bị phá vỡ và Tripoli đã chứng kiến các cuộc giao tranh thường xuyên giữa các lực lượng đối thủ.”

Trong khi cuộc nội chiến kéo dài ở Libya xuất phát từ những lý do phức tạp, sự im lặng của giới dân chửi trước chủ đề này buộc chúng ta phải đặt họ vào diện đáng hoài nghi. Năm 2011, họ kêu gọi người Việt Nam hãy làm như người Libya, và lúc này, họ im lặng về những gì đã xảy ra ở Libya sau đó. Thái độ này cho thấy họ nằm trong một guồng máy tuyên truyền một chiều, chỉ nói những điều có lợi cho tham vọng của tổ chức, bất chấp những sự thật ngược lại đang diễn ra.

Nếu chiểu theo lối tư duy, lô gic mà truyền thông dân chửi luôn áp đặt và phán xét với truyền thông Nhà nước Việt Nam, thì dư luận không thể không lý giải được lối hành xử của truyền thông dân chửi Việt trước sự kiện ở Lybia là để đạt được tham vọng, giới dân chửi sẵn sàng hy sinh hòa bình để đẩy người dân Việt Nam vào vòng lửa đạn.