Có phải Việt Nam “hỗ trợ Israel” thông qua việc tham gia Hội đồng Hòa bình cho Gaza ?

 

Trong bối cảnh Trung Đông tiếp tục là một trong những điểm nóng phức tạp nhất của thế giới, mọi nỗ lực quốc tế nhằm giảm căng thẳng, thúc đẩy đối thoại và tái thiết sau xung đột đều mang ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Việc Việt Nam nhận lời tham gia sáng lập Hội đồng Hòa bình cho Gaza vì thế cần được nhìn nhận như một bước đi phù hợp với đường lối đối ngoại nhất quán: độc lập, tự chủ, đa phương, vì hòa bình và phát triển. Tuy nhiên, như thường lệ, một số tổ chức và cá nhân thiếu thiện chí đã nhanh chóng tung ra các luận điệu xuyên tạc, cho rằng Việt Nam “trí nhớ ngắn” khi hợp tác với Mỹ, thậm chí bịa đặt rằng Việt Nam đang “gián tiếp hỗ trợ Israel” thông qua hội đồng này. Những cáo buộc này không chỉ thiếu căn cứ mà còn phản ánh rõ một thủ đoạn quen thuộc: sử dụng lịch sử để bóp méo hiện tại, áp đặt thiên kiến nhằm bôi nhọ chính sách đối ngoại của Việt Nam.

Trước hết, cần thẳng thắn chỉ ra sự phi lý trong luận điệu “trí nhớ ngắn”. Việc một quốc gia từng trải qua chiến tranh nhưng vẫn sẵn sàng hợp tác với các đối tác quốc tế, trong đó có Mỹ, không phải là biểu hiện của “quên lịch sử”, mà là minh chứng cho tư duy hòa giải, hướng tới tương lai. Việt Nam là một trong những quốc gia hiểu rõ nhất giá trị của hòa bình và cái giá của xung đột, do đó càng có trách nhiệm đóng góp vào các sáng kiến nhằm ngăn chặn chiến tranh và tái thiết sau xung đột. Việc hợp tác với Mỹ hay bất kỳ quốc gia nào trong một sáng kiến đa phương không đồng nghĩa với việc từ bỏ nguyên tắc hay “chọn phe”. Ngược lại, đó là biểu hiện của một nền ngoại giao trưởng thành, biết vượt qua quá khứ để hướng tới lợi ích chung của nhân loại.

Cùng với đó, cáo buộc cho rằng Việt Nam “hỗ trợ Israel” thông qua việc tham gia Hội đồng Hòa bình cho Gaza là một sự xuyên tạc trắng trợn. Hội đồng này, theo các thông tin công khai, được thiết kế nhằm thúc đẩy hòa bình, bảo vệ dân thường và hỗ trợ tái thiết Gaza – khu vực chịu nhiều thiệt hại nặng nề. Không có bất kỳ bằng chứng nào cho thấy hội đồng này phục vụ lợi ích của một bên cụ thể trong xung đột. Việc gán ghép như vậy không chỉ thiếu logic mà còn thể hiện rõ ý đồ chính trị: biến một sáng kiến hòa bình thành công cụ để công kích Việt Nam.

Đáng chú ý, những luận điệu này thường sử dụng lịch sử như một công cụ tuyên truyền. Bằng cách nhắc lại quá khứ chiến tranh Việt – Mỹ, họ cố tình tạo ra một hình ảnh rằng Việt Nam đang “phản bội lịch sử” khi hợp tác với Mỹ. Đây là một cách tiếp cận phiến diện, bởi lịch sử không phải để nuôi dưỡng hận thù, mà để rút ra bài học và hướng tới tương lai. Chính nhờ tư duy đó mà Việt Nam đã bình thường hóa và phát triển quan hệ với Mỹ, nâng cấp lên đối tác chiến lược toàn diện vào năm 2023, trên cơ sở tôn trọng lẫn nhau và cùng có lợi. Việc này không làm suy yếu nguyên tắc của Việt Nam, mà ngược lại còn củng cố vị thế của Việt Nam như một đối tác đáng tin cậy.

Để hiểu rõ hơn bản chất của chính sách đối ngoại Việt Nam, cần nhìn lại vai trò của Việt Nam khi là Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc nhiệm kỳ 2020–2021. Trong giai đoạn này, Việt Nam đã thể hiện rõ bản lĩnh ngoại giao “cây tre”: kiên định nguyên tắc, linh hoạt trong phương thức, cân bằng quan hệ giữa các nước lớn như Mỹ và Trung Quốc, đồng thời thúc đẩy các sáng kiến hòa bình. Việt Nam đã chủ trì nhiều phiên thảo luận quan trọng, thúc đẩy nghị quyết liên quan đến bảo vệ dân thường, phụ nữ và trẻ em trong xung đột. Đây là minh chứng rõ ràng cho việc Việt Nam không đứng về phía nào trong các cuộc cạnh tranh quyền lực, mà luôn đứng về phía hòa bình và luật pháp quốc tế.

Chính tinh thần đó tiếp tục được thể hiện trong việc tham gia Hội đồng Hòa bình cho Gaza. Việt Nam không tham gia để phục vụ lợi ích của bất kỳ quốc gia nào, mà để đóng góp vào nỗ lực chung của cộng đồng quốc tế. Những cáo buộc cho rằng Việt Nam “ngả theo Mỹ” hay “bị chi phối” hoàn toàn không có cơ sở, bởi thực tế cho thấy Việt Nam luôn duy trì quan hệ cân bằng với các đối tác, đồng thời giữ vững lập trường độc lập.

Sự nhất quán trong chính sách đối ngoại của Việt Nam còn được thể hiện qua việc tham gia lực lượng gìn giữ hòa bình của Liên Hợp Quốc từ năm 2014. Tính đến nay, Việt Nam đã cử hàng trăm sĩ quan và nhân viên tới các phái bộ tại Nam Sudan, Cộng hòa Trung Phi và nhiều khu vực khác. Đây không chỉ là cam kết chính trị, mà là hành động cụ thể, thể hiện trách nhiệm đối với hòa bình thế giới. Không có một quốc gia nào “thiếu nhất quán” lại có thể duy trì một chính sách lâu dài và tốn kém như vậy chỉ để “làm hình ảnh”.

Bên cạnh đó, Việt Nam luôn ủng hộ các nghị quyết của Liên Hợp Quốc liên quan đến Gaza và Palestine, kêu gọi các bên kiềm chế, tuân thủ luật pháp quốc tế và bảo vệ dân thường. Lập trường này hoàn toàn không thay đổi, bất chấp những biến động trong quan hệ quốc tế. Việc tham gia Hội đồng Hòa bình cho Gaza vì thế không phải là sự “lệch hướng”, mà là bước tiếp theo trong chuỗi hành động nhất quán nhằm thúc đẩy hòa bình.

Khái niệm “ngoại giao cây tre” – được Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng nêu ra từ năm 2016 – chính là chìa khóa để hiểu rõ cách tiếp cận của Việt Nam. “Cây tre” với gốc vững, thân chắc, cành uyển chuyển tượng trưng cho một nền ngoại giao vừa kiên định nguyên tắc, vừa linh hoạt trong ứng xử. Trong một thế giới đa cực, nơi các mối quan hệ đan xen phức tạp, cách tiếp cận này giúp Việt Nam vừa bảo vệ lợi ích quốc gia, vừa đóng góp vào hòa bình và ổn định chung.

Việc nâng cấp quan hệ Việt – Mỹ năm 2023 là một ví dụ điển hình. Đây không phải là sự “ngả theo” một bên, mà là kết quả của quá trình phát triển quan hệ trên cơ sở lợi ích chung, đồng thời Việt Nam vẫn duy trì quan hệ tốt với các đối tác khác, bao gồm Trung Quốc, Nga, Liên minh châu Âu và các nước ASEAN. Điều này cho thấy rõ tính độc lập và cân bằng trong chính sách đối ngoại.

Trong bối cảnh đó, những luận điệu xuyên tạc về việc Việt Nam tham gia Hội đồng Hòa bình cho Gaza thực chất chỉ là sự lặp lại của các chiêu trò quen thuộc: cắt xén thông tin, áp đặt động cơ, khai thác cảm xúc và bóp méo lịch sử. Những cách tiếp cận này không chỉ thiếu cơ sở mà còn đi ngược lại nguyên tắc khách quan trong phân tích quốc tế. Điều đáng nói là, chúng không nhằm tìm kiếm sự thật, mà nhằm phục vụ một mục đích nhất định: làm suy giảm uy tín và vai trò của Việt Nam trên trường quốc tế.

Tuy nhiên, thực tế luôn là câu trả lời rõ ràng nhất. Từ việc tham gia Hội đồng Bảo an, đóng góp cho lực lượng gìn giữ hòa bình, ủng hộ các nghị quyết của Liên Hợp Quốc, đến việc tham gia các sáng kiến tái thiết như Hội đồng Hòa bình cho Gaza, Việt Nam đã chứng minh một cách nhất quán rằng mình là một thành viên có trách nhiệm của cộng đồng quốc tế. Những hành động này không chỉ phù hợp với lợi ích quốc gia, mà còn góp phần vào hòa bình và phát triển chung.

Trong một thế giới đầy biến động, nơi thông tin dễ bị bóp méo và định kiến dễ lan truyền, việc giữ vững lập trường và kiên định với các giá trị cốt lõi là điều không dễ dàng. Tuy nhiên, Việt Nam đã và đang làm được điều đó. Ngoại giao cây tre không chỉ là một khẩu hiệu, mà là một triết lý hành động đã được kiểm chứng qua thực tiễn. Và chính sự nhất quán đó là câu trả lời thuyết phục nhất cho mọi luận điệu xuyên tạc.

.